Haaland cả trận không nổ súng, Na Uy còn ghi bàn trước, nhưng lợi thế chỉ giữ được 2 phút.

Ngày 5 tháng 10, vòng 4 Nations League hạng A, Bồ Đào Nha tiếp Na Uy trên sân nhà. Trước trận Bồ Đào Nha thắng 3 liên tiếp, xếp thứ 7 thế giới, Na Uy thứ 19; ba lần đối đầu gần nhất Bồ Đào Nha đều thắng. Bối cảnh ấy khiến người ta khó mà không nghĩ chủ nhà sẽ thắng nhẹ. Thực tế thì ngược lại: đội ăn đòn trước chính là Bồ Đào Nha. Ajer volley một siêu phẩm, khiến cả tiếng hò reo sân nhà khựng lại một nhịp.

Trước trận, Bồ Đào Nha muốn nối dài mạch thắng, ngồi chắc vị trí trong bảng. Na Uy muốn giành điểm trên sân khách, đừng để tụt lại. Đá xong nhìn lại: Bồ Đào Nha có 4 trận thắng liên tiếp, Na Uy tiếp tục chuỗi 3 trận thua. Haaland không ghi bàn. Kết quả này không bất ngờ, nhưng diễn biến thì khá gai. Bồ Đào Nha thắng, mà thắng không khiến người ta yên tâm.

Nói trước về Na Uy. Họ không phải không có gì. Ødegaard chuyền dọn cỗ, Ajer ở mé phải, sát vạch vòng cấm lớn phía trước, volley, bóng vào rất đẹp. Khoảnh khắc ấy, cả ghế dự bị Na Uy đứng dậy. Nhưng vấn đề cũng nằm đúng chỗ đó: sau khi dẫn, họ chỉ trụ được 2 phút. Mendes một đường chuyền đẹp, Cancelo ở đỉnh vòng cấm cũng volley, đáp lại bằng một siêu phẩm. Hai bàn, trước rồi sau, đánh tan ngay cái khí thế Na Uy vừa gom được.

Bàn này trách ai? Trách chính mình không giữ được sau khi dẫn. Ba vòng đầu Na Uy 1 thắng 2 thua, phong độ vốn đã chông chênh. Sân khách gặp Bồ Đào Nha, ghi được bàn trước đã là bất ngờ. Nhưng sau bất ngờ thì sao: hàng thủ cho Cancelo khoảng trống dứt điểm quá lớn. Ở đỉnh vòng cấm, không ai áp sát, khác gì đưa dao cho đối phương. Nói Haaland tịt ngòi thì đúng, anh cả trận không nổ súng. Nhưng trút hết tội lên đầu anh thì không công bằng. Ødegaard đã chuyền, Ajer đã ghi, Na Uy không phải không tạo ra cơ hội. Chỉ là Haaland không được tiếp bóng đều, Bồ Đào Nha chắc chắn có phương án riêng cho anh. Hàng công Na Uy vẫn phụ thuộc quá nhiều vào từng khoảnh khắc đơn lẻ.

Nhìn sang Bồ Đào Nha. Bốn trận thắng liên tiếp, đẹp. Nhưng những bệnh cũ trận này lộ ra còn chói hơn tỷ số. Sân nhà, đội hạng 7 thế giới gặp hạng 19, ba lần gần nhất toàn thắng, lẽ ra phải khống chế từ sớm. Thực tế là thủng lưới trước, rồi nhờ siêu phẩm của Cancelo mới gỡ hòa, kéo đến phút 79 mới có đường chuyền đẹp của Félix để Gonçalo đón cự ly gần trước khung thành. Ba bàn thắng: hai là siêu phẩm volley, một là tranh chấp sát khung thành. Siêu phẩm là thứ gặp thì có, không cầu được, không thể coi là vũ khí thường ngày.

Nói thẳng, khả năng khoan phá trong thế trận kiểm soát bóng của Bồ Đào Nha chưa đủ sắc. Na Uy chống đỡ một khoảng không ngắn, Bồ Đào Nha có Félix, Mendes, Cancelo, bài không tệ. Nhưng trước khi bài được tung ra, đội đã ăn một nhát. Điều đó nói lên gì? Nói lên nhập cuộc chậm. Cầu thủ kỳ cựu sợ nhất chuyện này: nóng máy chậm là hết thời gian để đuổi. May lần này 2 phút đã gỡ hòa, không để Na Uy kéo nhịp xuống. Nhưng nóng máy chậm, gặp đội yếu thì không sao, gặp đội mạnh chính là then chốt thắng thua.

Khâu chỉ đạo trên sân cũng phải nói vài câu. Bồ Đào Nha có không ít người biết tấn công: Cancelo sút được, Mendes đột phá được, Félix chuyền được, Gonçalo tranh chấp được. Vậy mà mãi phút 79 mới có pha đón bóng trước khung thành. Hơn 40 phút ở giữa, đội đang làm gì? Câu hỏi ấy, huấn luyện viên phải về xem băng. Không phải thắng rồi còn bắt bẻ, mà là gặp Na Uy còn có siêu phẩm để cứu, gặp đội mạnh hơn thì sao? Người ta có cho bạn 2 phút để gỡ không? Người ta có để bạn kéo đến phút 79 mới kết liễu không?

Cầu thủ thực hiện cũng có vấn đề. Pha Bồ Đào Nha mất bàn trước, hàng thủ cho Ajer khoảng trống dứt điểm. Sát vạch vòng cấm lớn, volley, vị trí quá thoải mái. Na Uy ghi bàn trước, chứng tỏ khâu chuẩn bị không tệ. Nhưng dẫn rồi đá thế nào, họ chưa nghĩ cho rõ. Hai phút bị gỡ hòa, sĩ khí xì hơi ngay. Bồ Đào Nha sau khi gỡ cũng không nhân đà truy kích lập tức. Nhịp lại chậm xuống, đến cuối mới giải quyết bằng pha đón bóng trước khung thành. Sự thăng trầm này, gặp đội yếu còn gánh được, gặp đội mạnh là cái hố.

Tinh tế hơn nữa, việc Haaland tịt ngòi lại che khuất những vấn đề khác của Na Uy. Ai cũng thấy Haaland không ghi bàn liền nghĩ Na Uy thua vì hàng công. Thực tế, độ tập trung của hàng thủ Na Uy sau khi dẫn, và sự hỗ trợ dành cho Haaland bên phía tấn công, đều có bệnh. Phía Bồ Đào Nha, thắng rồi cũng không thể chỉ nhìn bốn trận thắng liên tiếp. Thủng lưới trước, sống nhờ siêu phẩm, cuối cùng mới vượt lên. Diễn biến ấy cho thấy khi phá hàng thủ đông, đội còn quá ít cách.

Có một điều phải nói cho công bằng: trút hết lên đầu mỗi mình Haaland là không công bằng. Ødegaard có đường kiến tạo, Ajer có siêu phẩm, Na Uy không phải trắng tay. Nhưng vấn đề phía bên kia cũng phơi ra rõ: dẫn rồi không giữ được, bị Bồ Đào Nha gỡ sau 2 phút, phút 79 lại để lọt pha đón bóng trước khung thành. Với độ tập trung phòng ngự ấy, ba trận thua không oan. Còn Bồ Đào Nha, bốn trận thắng là chuyện tốt, nhưng bệnh cũ nóng máy chậm lại tái phát.

Nhìn lại, 2 phút ấy ở hiệp một gần như là hình thu nhỏ của cả trận. Na Uy vừa trỗi dậy, Bồ Đào Nha đáp ngay. Khả năng đáp trả ấy là nền của một đội mạnh. Nhưng ngược lại, vì sao cứ phải ăn một cú rồi mới tỉnh? Câu hỏi này đáng nghĩ hơn cả siêu phẩm của Cancelo. Bốn trận thắng liên tiếp của Bồ Đào Nha có hàm lượng, cũng có ẩn họa. Thủng lưới trước, gỡ bằng siêu phẩm, cuối cùng lội ngược dòng nhờ đón bóng sát khung thành. Ba bàn ấy, hai là siêu phẩm volley, một là đón cự ly gần. Siêu phẩm gặp thì có, không thể làm vũ khí thường dùng.

Ba trận thua của Na Uy không phải đến trận này mới sụp. Ba vòng đầu 1 thắng 2 thua, phong độ lên xuống; sân khách gặp Bồ Đào Nha vốn đã khó. Nhưng họ ghi bàn trước, chứng tỏ chuẩn bị không kém. Kém ở chỗ dẫn rồi đá ra sao. Siêu phẩm của Ajer rất đẹp, nhưng sau bàn đẹp, đội cần sự bình tĩnh, không phải sự rối loạn. Hai phút bị gỡ, cái khí thế ấy xì ngay. Bốn trận thắng của Bồ Đào Nha cũng không thể chỉ nhìn tỷ số. Sân nhà gặp Na Uy, cách 12 bậc trên bảng xếp hạng thế giới, ba lần đối đầu gần nhất toàn thắng, lẽ ra phải từ tốn hơn. Thực tế là mất bàn, rồi gỡ, rồi vượt. Diễn biến ấy cho thấy khi phá hàng thủ dày đặc, cách còn chưa đủ nhiều.

Siêu phẩm của Cancelo là khả năng cá nhân, pha đón của Gonçalo là phối hợp tập thể, nhưng hơn 40 phút ở giữa, Bồ Đào Nha đang làm gì? Câu hỏi ấy, huấn luyện viên phải về xem lại băng hình. Nếu trận sau đối thủ mạnh hơn, Bồ Đào Nha còn dám để thủng lưới trước không? Còn gỡ được trong 2 phút không? Còn đợi đến phút 79 mới kết liễu không? Những câu hỏi này, thắng Na Uy là một chuyện, gặp Pháp hay Tây Ban Nha là chuyện khác. Trước trận Bồ Đào Nha nói muốn nối dài mạch thắng để củng cố vị trí trong bảng; thực tế bốn trận thắng đã trong tay, vị trí vững. Na Uy nói muốn giành điểm sân khách; thực tế ba trận thua, điểm không có, Haaland còn tịt ngòi. Đặt cạnh nhau, Bồ Đào Nha thắng, nhưng thắng không khiến người ta yên lòng. Na Uy thua, nhưng cũng không phải chẳng có gì.

Bốn trận thắng liên tiếp rất đẹp. Nhưng thứ thực sự quyết định đi được bao xa là 2 phút sau bàn thua đầu tiên, là pha vượt lên phải đợi đến phút 79, là khoảng trống dứt điểm mà hàng thủ trao cho đối thủ. Gặp Na Uy còn cứu được bằng siêu phẩm, gặp đội mạnh hơn thì sao? Bạn thấy bệnh nóng máy chậm này của Bồ Đào Nha, đụng Pháp và Tây Ban Nha còn kịp không?